Wat valt er van de Iraakse krijgsmacht te verwachten?

irak krijgsmachtWe hebben inmiddels allemaal het nieuws gehoord van een Iraaks leger dat bij de eerste schoten massaal op de vlucht slaat voor IS-strijders. Bagdad’s krijgsmacht zou zijn ingestort en de troepen die nog beschikbaar zijn lijken vooral voor al-Maliki’s eigen gewin te worden ingezet. Ook de alom geprezen Peshmerga-strijders hebben de hoge verwachtingen tot nu toe niet kunnen waarmaken. Tijd voor een korte update: wat valt er eigenlijk van de Iraakse krijgsmacht te verwachten?

Op het eerste gezicht luidt het antwoord op die vraag: weinig, erg weinig zelfs. IS-strijders zijn door Iraakse troepen nauwelijks een strobreed in de weg gelegd. Steden als Mosul en Tikrit zijn zonder noemenswaardig verzet door IS ingenomen. Militairen en agenten sloegen massaal op de vlucht, hun materieel en wapens achterlatend.

Ook de Koerdische Peshmerga-strijders zijn nog niet in staat geweest IS in het defensief te dwingen. Sterker nog, de gevechten van vorige week hebben de kwetsbaarheid van de Koerdische troepen op pijnlijke wijze blootgelegd.

Basra 2008
Het is niet de eerste keer dat we het Iraakse leger massaal op de vlucht zien slaan. In maart 2008 besloot al-Maliki, na lang aandringen door de Amerikanen, een offensief te beginnen tegen sjiitische strijders van het Mahdileger onder leiding van Muqtada al-Sadr. De 7e Iraakse divisie – met toegevoegd Amerikaanse adviseurs – werd met honderden gepantserde voertuigen naar Basra gestuurd. De 14e divisie, die getraind was door de Britten, werd eveneens gestuurd. Operatie Charge of the Knights was een feit.

In het boek Task Force Black: the explosive true story of the SAS and the secret war in Iraq beschrijft Mark Urban vervolgens wat er gebeurde. Terwijl 27.000 Iraakse soldaten het opnamen tegen 5.000 militiestrijders stortte één van de brigades van de 14e divisie volkomen in. Honderden soldaten deserteerden en sloegen op de vlucht. Urban beschrijft: ‘British Merlin helicopter crews sent to the Palace to pick up Iraqi casualties reported having to beat back dozens of terrified Iraqi soldiers who were trying to escape on their aircraft.’

Het positieve aan dit verhaal is dat de slag uiteindelijk wel gewonnen werd na intense gevechten. Kunnen we ook dit keer een dergelijke ‘wederopstanding’ verwachten?

Discipline, gedrevenheid en professionaliteit
Om met een kritische noot te beginnen: het biedt weinig hoop dat in de tussengelegen zes jaren blijkbaar weinig vooruitgang is geboekt in de gelederen van het Iraakse leger. Waar het in 2008 bleef bij het op de vlucht slaan van een enkele brigade, lijken Iraakse troepen vandaag de dag overal het hazenpad te kiezen als IS opduikt. Voor een deel is dit te wijten aan al-Maliki zelf, die capabele soennitische officieren heeft laten vervangen door zwakkere personen uit zijn eigen achterban. Het is een klassiek fenomeen bij autocratische leiders: de angst dat een sterk leger de touwtjes in handen neemt en een coup gaat plegen. Het creëren van een loyaal, maar zwak leger lijkt al-Maliki nu op te breken.

Bovendien ontbeert het Iraakse leger de expertise om de door de VS geleverde systemen te onderhouden. Ook mist het essentiële capaciteiten op het gebied van logistiek en inlichtingen. Tel daarbij op dat het Iraakse leger nooit heeft uitgeblonken in discipline en wordt aangevuld door slecht getrainde vrijwilligers en het wordt duidelijk waarom een goed uitgerust leger van 250.000 soldaten niet op kan tegen 7.000 IS-strijders.

Die 7.000 strijders blijken namelijk fanatiek en gemotiveerd tot op het bot. Ze zijn vaak battle-hardened door ervaring in Afghanistan en Syrië en het moraal is goed door geboekte overwinningen, de snelle opmars en het uitroepen van het kalifaat. Bovendien blijken sleutelfiguren binnen IS over professionele kennis te beschikken, afkomstig uit hun tijd in het leger van Saddam Hoessein. De discipline, gedrevenheid en professionaliteit lijken het verschil momenteel te maken.

Puntjes van hoop?
Gloort er hoop aan de horizon voor het Iraakse leger? Of we het hoop mogen noemen is onzeker, maar er is wel sprake van een aantal ontwikkelingen die het tij zouden kunnen keren.

Ten eerste lijkt het erop dat Iraakse speciale eenheden hun draai beginnen te vinden. Op het blog War is boring wordt beschreven hoe eenheden van de Golden Brigades en de Wolf Brigade de afgelopen weken een aantal overwinningen hebben geboekt. Sinds het leger meer om deze eenheden wordt opgebouwd lijkt er sprake van betere resultaten. Op zichzelf zal deze factor het tij niet kunnen keren, maar het is wel een positieve ontwikkeling.

Voorzichtige hoop mag worden gevestigd op de Peshmerga. Wonderen mogen niet worden verwacht, maar als zij in staat zullen blijken te hergroeperen en de lessen van afgelopen weken snel tot zich nemen, zijn zij misschien in staat meer weerstand te bieden. Bovendien mag meer verzet verwacht worden als het om daadwerkelijk Koerdische gebieden gaat, in plaats van grensregio’s zoals tot nu toe het geval was. Advies, luchtsteun en wapens van de Amerikanen – en wapens van de Fransen – kunnen daarbij helpen, hoewel waarschijnlijk niet doorslaggevend. Het zal in ieder geval moeilijker worden voor IS om de Koerden nog een keer zo stevig te verassen: dat element is nu verloren.

Mocht IS toch verder oprukken en zelfs brutaal genoeg zal zijn om ook ten zuiden van Bagdad toe te slaan – wat nog maar zeer de vraag is – dan zullen ze het op moeten nemen tegen sjiitische milities die worden bijgestaan door Iran. Deze milities zijn veelal ook gehard door de strijd in Syrië, waar ze Assad de nodige ademruimte hebben geboden. Advies en training door Iran is daarbij van onschatbare waarde gebleken. Of IS de gok zal wagen dit front ook op te zoeken en de sjiieten uiteindelijk in staat zullen blijken die opmars te stuiten zal moeten blijken. In het uiterste geval valt niet uit te sluiten dat Iran op grotere schaal revolutionaire gardisten gaat sturen om dat resultaat te bereiken. Als dat gebeurt zal de strijd nog verder intensiveren en verharden. Dat zou slecht nieuws zijn voor Irak en de regio.

De meeste hoop valt te putten uit een politieke – en dus niet militaire – oplossing. Als al-Maliki zijn verzet opgeeft en ruimte biedt aan een nieuwe premier kan een verzoeningsproces tussen sjiieten en soennieten mogelijk op gang komen. Dat zou een voedingsbodem voor de aanwas van IS wegnemen of zelfs de mogelijkheid bieden soennitische stammen opnieuw te winnen in de strijd tegen de radicale groepering (zoals in 2007 gebeurde onder leiding van de Amerikanen). Maliki kan er echter ook voor kiezen de politieke crisis verder te verdiepen en tot nu toe heeft het er alle schijn van dat hij dat pad zal blijven bewandelen. Een succesvolle strijd tegen IS is in dat geval verder weg dan ooit. Daar kan geen Amerikaans vliegdekschip tegenop. [Stephan de Vries] 

Advertenties

One thought on “Wat valt er van de Iraakse krijgsmacht te verwachten?

  1. Hoewel menigeen het heeft over al dat Amerikaanse spul dat in ISIS handen is gevallen, zie je daar in de praktijk op wat M16s en Hummers na vrij weinig van terug. ISIS rijdt grotendeels in ‘technicals’ of met Russisch materieel zoals de buitgemaakte circa 30 T54/55 tanks en wat T-72s. En BMPs om op straat mee rond te stunten voor de media.

    Toch moet het Iraakse leger iets van 140 (280?) M1 Abrams tanks hebben (aan potentiele ISIS-buit). Deze schijnen echter ingezet te worden aan de grens met Koeweit en Saoedi-Arabie.

    Koopt of krijgt Iraq al bergen materieel uit de VS en andere landen, het koopt ook (weer) flink in in Rusland*. Wat de training met- en het onderhoud van al dit verschillende materieel er niet eenvoudiger op maakt, terwijl deze elementaire zaken er al zo bedroevend voorstaan. Dan krijg je toch sterk de indruk dat het aan- en inkoopbeleid meer wordt gedreven door persoonlijke contacten (en onder tafel deals) van mensen in de top dan door hetgeen wijs en wenselijk is.

    Irak is een failed state. Een land vol stammen en clans**, verder verdeeld door religieus-sektarische krankzinnigheid. Op wellicht het Koerdische gebied na, vrijwel nergens met competente en-of integere stamoudsten, politici en ambtenaren aan het (lokale) roer.

    Het idee dat wij vanuit het Westen orde kunnen scheppen in deze voor ons onbegrijpelijke mix van culturen en krankzinnigheid, is puur wensdenken. Alle wapens die we er aan verkopen of schenken worden vroeg of laat ‘misbruikt’, of duiken elders op. Niet zelden voor gebruik tegen ‘ons’.

    Daar zelfs het IS-kalifaat de olie op haar veroverd grondgebied gewoon verkoopt, net als elk ander naar regime of dictator met een olie- of gasbel, hoeven ‘we’ ons wat dat betreft niet meer zorgen te maken dan nu al het geval is.

    Ga daar weg, blijf daar weg, en besteed je geld en inspanningen aan zaken die wel resultaat opleveren.

    Keer op keer wordt in de media gerept van ‘Het Westen moet (vul zelf wat in)’. Maar waarom altijd het Westen? Neem nou de huidige vluchtelingen (Yezidi) misere. Vanuit Saoedi-Arabie, waarvan de luchtmacht 30+ C-130 Hercules toestellen heeft, en circa 100 heli’s waarmee vluchtelingen kunnen worden bevoorraad of geevacueerd, had hulp in 24-48 uur ter plaatse kunnen zijn als men in Riyaad even ‘bewogen’ was over al het leed, en als het Baghdad niets zou uitmaken wie er helpt, als het maar helpt.

    Een land als Jordanie heeft zijn handen al vol aan de huidige vluchtelingen, maar landen als b.v. Qatar en Koeweit niet. Dat zijn net als SA ook rijke landen. Waar bestaat hun ‘bewogen’ hulp uit?

    Ref:
    http://www.janes.com/article/41343/iraq-focuses-on-swift-delivery-of-russian-weaponry
    http://en.wikipedia.org/wiki/Arab_tribes_in_Iraq

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s